วิชาการ
ความรู้ด้านอุตุนิยมวิทยา หนังสืออุตุนิยมวิทยา + เอกสารวิชาการ

FAQ
ความรู้อุตุนิยมวิทยา

นิยาม "พายุหมุนเขตร้อน" (TROPICAL CYCLONE)
            พายุหมุนเขตร้อน คือคำทั่วๆไปที่ใช้สาหรับเรียกพายุหมุนที่เกิดเหนือทะเลหรือมหาสมุทรในเขตร้อนบริเวณที่พายุหมุนปกคลุมแคบกว่าบริเวณพายุหมุนในเขตอบอุ่น พายุดังกล่าวเมื่ออยู่ในสภาพที่เจริญเติบโตเต็มที่จะเป็นพายุที่มีความรุนแรงที่สุดชนิดหนึ่งในบรรดาพายุที่เกิดขึ้นในโลก มีเส้นผ่าศูนย์กลางไม่ใหญ่นักประมาณตั้งแต่ 100 กิโลเมตรขึ้นไป เกิดขึ้นพร้อมกับลมที่พัดรุนแรงมาก มีลมพัดเวียนเข้าหาศูนย์กลางในทางทวนเข็มนาฬิกาในซีกโลกเหนือ ส่วนซีกโลกใต้ลมจะพัดเวียนเข้าหาศูนย์กลางในทางเดียวกับเข็มนาฬิกา ยิ่งใกล้ศูนย์กลางลมจะหมุนเกือบเป็นวงกลมและมีความเร็วสูงที่สุดบางครั้งมีความเร็วลมเกินกว่า 300 กิโลเมตรต่อชั่วโมง (175 นอต) ความกดอากาศต่าสุดที่บริเวณศูนย์กลางบางครั้งต่ากว่า 900 เฮกโตปาสคาล (hPa) มีลักษณะอากาศร้ายเกิดขึ้น มีฝนตกหนักมาก บางครั้งมีพายุฟ้าคะนอง ฝนและเมฆมีลักษณะไม่เหมือนกันนักในแต่ละลูก ส่วนใหญ่เป็นแนวโค้งหมุนเข้าหาศูนย์กลาง มีเมฆคิวมูลัส และคิวมูโลนิบัสที่มีฝนอยู่ด้วย เกิดคลื่นสูงใหญ่ในทะเลและน้าขึ้นสูง ตรงบริเวณศูนย์กลางพายุมีลักษณะคล้ายกับตาเป็นวงกลมมองเห็นได้จากภาพถ่ายดาวเทียมเรียกว่า "ตาพายุ" เส้นผ่าศูนย์กลางตาพายุเพียงแค่เป็นสิบๆกิโลเมตรเท่านั้น (ประมาณ 15-60 กิโลเมตร) ภายในตาพายุนี้อากาศแจ่มใส มีเมฆบ้างเล็กน้อย ลมพัดอ่อน
            พายุหมุนเขตร้อนมีชื่อเรียกต่างกันตามบริเวณที่เกิดขึ้น เช่น ในอ่าวเบงกอล และในมหาสมุทรอินเดียเรียกว่า "ไซโคลน" (CYCLONE) ในมหาสมุทรแอตแลนติกเหนือ ทะเลแคริบเบียน อ่าวเม็กซิโกและทางด้านทะเลฝั่งตะวันตกของเม็กซิโกเรียกว่า "เฮอร์ริเคน" (HURRICANE) ในมหาสมุทรแปซิฟิกเหนือด้านตะวันตกกับมหาสมุทรแปซิฟิกใต้และทะเลจีนใต้เรียกว่า "ไต้ฝุ่น" (TYPHOON)
ตามข้อตกลงระหว่างประเทศ ได้แบ่งพายุหมุนเขตร้อนตามความรุนแรงของพายุดังนี้
            1. พายุดีเปรสชั่น (DEPRESSION) มีความเร็วลมสูงสุดใกล้ศูนย์กลางไม่ถึง 34 นอต(63 กิโลเมตรต่อชั่วโมง)
            2. พายุโซนร้อน (TROPICAL STORM) มีความเร็วลมสูงสุดใกล้ศูนย์กลาง 34 นอต(63 กิโลเมตรต่อชั่วโมง) ขึ้นไปแต่ไม่ถึง 64 นอต (118 กิโลเมตรต่อชั่วโมง)
            3. ไต้ฝุ่นหรือเฮอร์ริเคน (TYPHOON OR HURRICANE) มีความเร็วลมสูงสุดใกล้ศูนย์กลาง
            ตั้งแต่ 64 นอตขึ้นไป (118
กิโลเมตรต่อชั่วโมง)

รายชื่อพายุหมุนเขตร้อนที่ใช้ในบริเวณมหาสมุทรแปซิฟิกเหนือด้านตะวันตกและทะเลจีนใต้

I
ความหมายและที่มา
II
ความหมายและที่มา
III
ความหมายและที่มา
IV
ความหมายและที่มา
V
ความหมายและที่มา
DAMREY ด็อมเร็ย KONG-REY กองเร็ย NAKRI นากรี KROVANH กรอวาญ SARIKA ซาเระกา
HAIKUI ไห่ขุย YUTU ยวี่ถู่ FENGSHEN เฟิงเฉิน DUJUAN ตู้เจวียน HAIMA ไหหม่า
KIROGI คีโรกี TORAJI โทราจี KALMAEGI คัลแมกี MUJIGAE มูจีแก MEARI เมอารี
KAI-TAK ไคตั๊ก MAN-YI หม่านหยี่ FUNG-WONG ฟงวอง CHOI-WAN ฉอยหวั่น MA-ON หมาอ๊อน
TEMBIN เท็มบิง USAGI อูซางิ KAMMURI คัมมูริ KOPPU คปปุ TOKAGE โทกาเงะ
BOLAVEN บอละเวน

PABUK ปาบึก PHANFONE พันฝน CHAMPI จ้าปี NOCK-TEN นกเต็น
SANBA ซันปา WUTIP หวู่ติบ VONGFONG หว่องฟ้ง IN-FA ยีนฟ้า MUIFA หมุ่ยฟ้า
JELAWAT เจอลาวัต

SEPAT เซอปัต NURI นูรี MELOR เมอโลร์ MERBOK เมอร์บก
EWINIAR เอวิเนียร์ MUN มูน SINLAKU ซินลากู NEPARTAK เนพาร์ตัก NANMADOL นันมาดอล
MALIKSI มาลิกซี DANAS ดานัส HAGUPIT ฮากูปิต LUPIT ลูปิต TALAS ตาลัส
GAEMI แคมี NARI นารี JANGMI ชังมี MIRINAE มีรีแน NORU โนรู
PRAPIROON พระพิรุณ WIPHA วิภา MEKKHALA เมขลา NIDA นิดา KULAP กุหลาบ
MARIA มาเรีย FRANCISCO ฟรานซิสโก HIGOS ฮีโกส OMAIS โอไมส์ ROKE โรคี
SON TINH เซินติญ LEKIMA เลกีมา BAVI บาหวี่ CONSON โกนเซิน SONCA เซินกา
BOPHA บบพา KROSA กรอซา MAYSAK ไมสัก CHANTHU จันทู NESAT เนสาท
WUKONG อู๋คง BAILU ไป๋ลู่ HAISHEN ไห่เฉิน DIANMU เตี้ยนหมู่ HAITANG ไห่ถาง
JONGDARI ชงดารี PODUL โพดุล NOUL โนอึล MINDULLE มินดุลเล NALGAE นัลแก
SHANSHAN ชานชาน LINGLING เหล่งเหล่ง DOLPHIN ดอลฟิน LIONROCK ไลออนร็อก BANYAN บันยัน
YAGI ยางิ KAJIKI คาจิกิ KUJIRA คูจิระ

KOMPASU คมปาซุ HATO ฮาโตะ
LEEPI หลี่ผี FAXAI ฟ้าใส CHAN-HOM จันหอม NAMTHEUN น้้าเทิน PAKHAR ปาข่า
BEBINCA เบบินคา PEIPAH เผ่ย์ผ่า LINFA หลิ่นฟา MALOU หมาเหล่า SANVU ซ้านหวู่
RUMBIA รุมเบีย TAPAH ตาปะฮ์ NANGKA นังกา MERANTI เมอรันตี MAWAR มาวาร์
SOULIK ซูลิก MITAG มิแทก SOUDELOR เซาเดโลร์ RAI ราอี GUCHOL กูโชล
CIMARON ซีมารอน HAGIBIS ฮากีบิส MOLAVE โมลาเบ MALAKAS มาลากัส TALIM ตาลิม
JEBI เชบี

NEOGURI นอกูรี GONI โคนี MEGI เมกี DOKSURI ทกซูรี
MANGKHUT มังคุด RAMMASUN รามสูร ATSANI อัสนี CHABA ชบา KHANUN ขนุน
BARIJAT บารีจัต MATMO แมตโม ETAU เอตาว AERE แอรี LAN แลง
TRAMI จ่ามี HALONG หะลอง VAMCO หว่ามก๋อ SONGDA ซงด่า SAOLA เซาลา

หมายเหตุ : แก้ไขตามราชบัณฑิตยสถาน ลว. 20 มกราคม 2557 และราชบัณฑิตยสภา ลว. 27 มีนาคม 2558
ชื่อพายุ เป็นชื่อพายุหมุนเขตร้อนใหม่ทดแทนชื่อพายุที่ถูกถอดถอนไปตามมติที่ประชุมคณะกรรมการไต้ฝุ่น

 

รายชื่อพายุไซโคลนที่ใช้ในบริเวณอ่าวเบงกอลและทะเลอาหรับ
(Tropical Cyclone Names in the Bay of Bengal and the Arabian Sea)

Column 1 

Column 2 

Column 3 

Column 4 

Column 5 

Column 6 

Column 7 

Column8 

Onil (โอนิล) 

Ogni (อ็อกนี) 

Nisha (นิชา) 

Giri (คีรี) 

Helen (เฮเลน) 

Chapala (จาปาลา) 

Ockhi (ออกคี) 

Fani (ฟานี) 

Agni (อัคนี

Akash (อากาศ) 

Bijli (บิชลี) 

Jal (ชัล) 

Lehar (เลฮาร์) 

Megh (เมฆ) 

Sagar (สาคร) 

Vayu (วาุยุ)

Hibaru (ฮีบารู

Gonu (โกนู) 

Aila (ไอลา) 

Keila (เกอีลา) 

Madi (มาดี) 

Roanu (โรอานู) 

Mekunu (เมกูนู) 

Hikaa (ฮีกาอา) 

Pyarr (ปยา)

Yemyin (เยมยิน)

Phyan (พยาน)

Thane (ทเน) 

Nanauk (นะเนาะ) 

Kyant (จั่น) 

Daye (ดะเเย)

Kyarr (จ้า) 

Baaz (บาอัซ) 

Sidr (ซีดร์) 

Ward (วาร์ด) 

Murjan (มูร์จัน) 

Hudhud (ฮุดฮุด) 

Nada (นาดา) 

Luban (ลูับัน) 

Maha (มาฮา) 

Fanoos (ฟาโนส) 

Nargis (นาร์ีกีส) 

Laila (ไลลา) 

Nilam (นีลัม) 

Nilofar (นิโลฟาร์) 

Vardah (วาร์ดะห์) 

Titli (ติตลี) 

Bulbul (บุลบูล) 

Mala (มาลา) 

Rashmi (รัศมี) 

Bandu (พันทุ) 

Mahasen (มหาเสน) 

Priya (ปรียา)

Asiri (อสิรี) 

Gigum (คีุคุม) 

Soba (โสภา) 

Mukda (มุกดา) 

Khai Muk (ไข่มุก) 

Phet (เพชร) 

Phailin (ไพลิน) 

Komen (โกเมน) 

Mora (โมรา) 

Phethai (เพทาย)

Amphan (อำพัน) 

หมายเหตุ : (ชื่อภาษาไทย) ตามหนังสือราชบัณฑิตยสถานที่ รถ 0002/129 ลงวันที่ 20 มกราคม 2557